Machtigingen - Vervreemden roerende goederen bij kerksluiting

Met het sluiten en vervreem­den van een kerk­ge­bouw moet met veel zaken reke­ning wor­den gehou­den. Eén van die zaken is de herbestem­ming van roerende zaken aanwe­zig in het kerk­ge­bouw.

Be­lang­rijk: De pa­ro­chie dient tij­dig (bij voor­keur een jaar voor ont­trek­ken aan de ere­dienst van het kerk­ge­bouw) met de herbestem­ming van de roerende zaken te beginnen en daarin advies in te winnen van de erf­goedspe­cia­list van het Museum Catha­rij­ne Convent, in de persoon van mw. I. Henkemans:

• i.henkemans@catharijneconvent.nl

Hier­on­der staat puntsge­wijs het stappen­plan voor Bisdom Haar­lem-Am­ster­dam, opdat er zo dui­de­lijk moge­lijk wordt ge­com­mu­ni­ceerd wat er nu moet/gaat gebeuren.

1. Actualiseren inventa­ris­lijst door daartoe aangewezen vrij­wil­li­ger(s)
2. Opstellen herbestem­mings­plan met erf­goedspe­cia­list van het Museum Catha­rij­ne Convent
3. Aanvragen bis­schop­pe­lijke machti­ging
4. Na ont­vangst bis­schop­pe­lijke machti­ging: uit­voe­ring herbe­stem­men roerende goe­de­ren

1) Actualiseren inventa­ris­lijst tot een slui­tingsinventari­sa­tie

Met het besluit van onttrek­king aan de ere­dienst (bij voor­keur een jaar van tevoren), moet de inventari­sa­tie van roerende zaken aanwe­zig in het kerk­ge­bouw geactualiseerd wor­den. Hierbij is het volgende van belang:

1. De actualise­ring van de slui­tingsinventari­sa­tie gebeurt in opdracht en onder verant­woor­de­lijk­heid van het pa­ro­chie­bestuur en kan gedele­geerd wor­den aan een pa­ro­chi­aan/werk­groep pa­ro­chi­anen.
2. De reli­gi­euze/culturele/kunst­his­to­ri­sche/finan­ciële waarde van de objecten moeten voor zover bekend ook genoemd wor­den in deze slui­tingsinventari­sa­tie (rechtsgel­dige taxatie van stukken is spe­cia­lis­tisch werk en moet door een onaf­han­ke­lijke pro­fes­sio­nal wor­den uitge­voerd, dit kan alleen in uitzon­der­lijke situaties wor­den verlangd)
3. Roerende zaken die eer­der zijn geïnventa­riseerd maar bij de actuali­sa­tie van de inventa­ris­lijst zijn verdwenen, moeten als zodanig benoemd wor­den in de slui­tingsinventari­sa­tie.

2) Opstellen herbestem­mings­plan i.s.m. erf­goedspe­cia­list

Het pa­ro­chie­bestuur stelt met de erf­goedspe­cia­list van het Museum Catha­rij­ne Convent een herbestem­mings­plan op van de roerende zaken genoemd in de slui­tingsinventari­sa­tie. De erf­goedspe­cia­list dient in­for­ma­tie over de reli­gi­euze en kunst­his­to­ri­sche waarde toe te voegen aan de slui­tingsinventari­sa­tie. Indien er sprake is van een bij­zon­der object met grote (finan­ciële) waarde, kan de erf­goedspe­cia­list aan het pa­ro­chie­bestuur een schrifte­lijk advies tot taxatie geven (nu of in de toe­komst). Wanneer dit advies niet wordt gegeven, wordt in de ver­dere beoor­de­ling uit­ge­gaan van objecten zon­der uitzon­der­lijke (finan­ciële) waarde.
Bij het herbe­stem­men zijn de volgende vuist­regels van belang onder voorbehoud van goed­keu­ring van de staf van het Bisdom die uit­ein­delijk bepaalt:

1. Litur­gisch vaat­werk mag alleen wor­den herbestemd naar een andere rooms-katho­lieke kerk c.q. pa­ro­chie;
2. Herbestem­ming van roerende zaken is altijd in deze volgorde waar de staf van het Bisdom uit­ein­delijk goed­keu­ring verleent:
   1. naar een pa­ro­chie in het samen­wer­kings­ver­band
   2. naar een pa­ro­chie in het bisdom
   3. naar een pa­ro­chie in Neder­land
   4. naar een pa­ro­chie in het bui­ten­land
   5. naar een kerk met andere deno­mi­na­tie (niet voor litur­gisch vaat­werk)
3. Op advies van de erf­goedspe­cia­list kunnen objecten ook wor­den geselec­teerd om ten­toon gesteld te wor­den in een (regio­naal) museum. Er moet dan een bruikleen­over­een­komst wor­den opge­steld tussen de pa­ro­chie en het museum (dus dit is alleen moge­lijk als er een pa­ro­chie blijft bestaan nadat het be­tref­fen­de kerk­ge­bouw gesloten is). Het museum moet voldoen aan passende beveili­gingseisen (museumvitrines, temperatuurcontrole).
4. Indien objecten geen reli­gi­euze waarde, maar wel een uitzon­der­lijke finan­ciële waarde hebben, kan ervoor gekozen wor­den de objecten te veilen via een erkend veilinghuis. Het advies van de erf­goedspe­cia­list hierover is lei­dend.
   Uitvoe­ring van het veilen van objecten geschiedt onder verant­woor­de­lijk­heid van het pa­ro­chie­bestuur.

NB. Doop­boeken en andere registers dienen altijd over te gaan naar de nieuwe paro­chie­kerk. Van belang is dat wordt geno­teerd waar deze registers per welke datum naartoe gaan.

3) Aanvragen bis­schop­pe­lijke machti­ging

Het herbestem­mings­plan wordt door het pa­ro­chie­bestuur opgestuurd naar machti­ging@bisdomhaarlem-amster­dam.nl om een bis­schop­pe­lijke machti­ging voor uit­voe­ring van het plan aan te vragen. De volgende stukken zijn daarvoor nodig:

1. Herbestem­mings­plan voor de objecten: per object be­schre­ven met als voorstel waar naartoe en of er her­ge­bruik in de ere­dienst gaat plaats­vin­den, ondertekend door de erf­goedspe­cia­list. Duide­lijk on­der­schei­den moeten de reli­gi­euze, his­to­rische of finan­ciële waarde­volle objecten zijn incl. hun herbestem­ming. Registers dienen separaat genoemd te wor­den.
2. ge­con­tro­leerde bevesti­ging van iden­ti­teit van ont­van­ger incl. bevesti­ging gebruik in geval van voorstel tot ver­plaat­sing naar bui­ten­land/museum;
3. machti­gingsaan­vraag­for­mu­lier ondertekend door wette­lijke ver­te­gen­woor­digers van de
   pa­ro­chie.

De bis­dom­staf beoor­deelt het herbestem­mings­plan en verleent goed­keu­ring door middel van een bis­schop­pe­lijke machti­ging onder sowieso de volgende voor­waar­den:

1. Alle kosten zijn voor de ont­van­ger (bij­voor­beeld transport­kos­ten).
2. Wanneer een object wordt onder­ge­bracht in de regio­kerk/pa­ro­chie, dan dient de inventa­ris­lijst van de ont­van­gende kerk te wor­den aan­ge­past.
3. Voor het vervreem­den van kernobjecten aan andere in­stel­lingen dient dat een over­dracht/bruikleen­over­een­komst (bij musea) wordt opge­steld die door beide partijen wordt ondertekend en door het pa­ro­chie­bestuur wordt nagezon­den aan het bisdom.

4) Uitvoeren herbestem­ming roerende goe­de­ren

Indien roerende goe­de­ren door de erf­goedspe­cia­list wor­den geselec­teerd om te wor­den herbestemd in andere pa­ro­chies binnen of buiten het bisdom, dienen deze goe­de­ren te wor­den aangemeld voor ‘vraag en aanbod’ via reli­gi­euze­kunst@bisdomhaarlem-amster­dam.nl. Aanmel­ding geschiedt door de wette­lijke ver­te­gen­woor­digers en in een Word/Excel/Microsoft List bestand met:

• omschrij­ving van het object
• formaat van het object
• foto van het object

Vraag en aanbod

Roerende goe­de­ren zoals reli­gi­euze kunstvoorwerpen wor­den via www.bisdomhaarlem-amster­dam.nl 6 maan­den aan­ge­bo­den voor herbestem­ming. Gedurende deze 6 maan­den kunnen ker­ke­lijke in­stel­lingen zich in­schrij­ven op het roerende goed, middels het inschrijf­for­mu­lier. Na 6 maan­den zal de bis­dom­staf alle in­schrij­vingen beoor­de­len en besluiten welke herbestem­ming wordt ge­rea­li­seerd. De inschrijver wordt dan door het bisdom in contact gebracht met het pa­ro­chie­bestuur.

Toeken­ning geschiedt in volgorde van onder­staande criteria:

1. Naar een rooms katho­lieke pa­ro­chie in Bisdom Haar­lem-Am­ster­dam
2. Naar een rooms katho­lieke pa­ro­chie in Neder­land
3. Naar een rooms katho­lieke pa­ro­chie in het bui­ten­land
4. Naar een kerk van een andere deno­mi­na­tie
5. Naar een museum
6. Naar een veiling

NB. In­schrij­vingen van par­ti­cu­lieren voor per­soon­lijke devotie wor­den niet in be­han­de­ling geno­men. Alleen de inschrijver die het object ont­vangt, krijgt bericht van het bisdom.