Zes diakens voor ons bisdom

Litur­gie van de diaken­wij­ding

Dalma­tiek en Kazuivel

Sinds het Tweede Vati­caans Concilie is het ambt van diaken in zijn oor­spron­ke­lijke vorm opnieuw her­steld. Lang was het diaconaat een opstap naar het pries­ter­schap (en dat is het voor hui­dige pries­ter­kan­di­da­ten nog steeds), maar het per­ma­nent diaconaat is al weer meer dan vijf­tig jaar een zelf­stan­dig ambt binnen de Kerk en wat open staat voor mannen, die al gehuwd zijn.

Hoe verloopt nu de litur­gie van een diaken­wij­ding? Deze wordt altijd gece­le­breerd door de bis­schop. Net als pries­ters wor­den ook diakens geïncardi­neerd (opgeno­men) in een bisdom. Bis­schop, pries­ters en diakens hebben daar­mee weder­zijds een bij­zon­dere band.

Na het ope­nings­ge­bed wordt de kan­di­daat met name genoemd. Hij ant­woordt met: ‘Ja, hier ben ik.’ Ver­vol­gens vraagt de bis­schop of de kan­di­daat waar­dig is de wij­ding te ont­van­gen. Als daar door de rector van de oplei­ding posi­tief op wordt geant­woord, bekrach­tigen alle aanwe­zigen dit met: ‘Wij danken God.’

Na de preek wordt de Heilige Geest gezon­gen aan­ge­roe­pen. De wij­de­ling wordt door de bis­schop onder­vraagd of hij de ver­schil­lende taken, die aan het ambt verbon­den zijn (zoals het bid­den van het getij­den­ge­bed), trouw zal uit­voeren. Een wij­de­ling die pries­ter wordt, legt ook de celi­baats­be­lof­ten af. Daarna knielt de kan­di­daat voor de bis­schop, legt zijn han­den in de zijne en belooft de bis­schop en zijn op­vol­gers eerbied en ge­hoor­zaam­heid.

Dan gaat de wij­de­ling plat ter aarde en wordt de litanie van alle heiligen gezon­gen (een selectie van de vaste en enkele wisselende heiligen wordt aan­ge­roe­pen om zo hun bescher­ming en kracht af te smeken over de wij­de­ling). Daarna knielt de wij­de­ling en legt alleen de bis­schop hem in stilte de han­den op (het hoofd). Ver­vol­gens bidt de bis­schop het wij­dings­ge­bed. Na het ‘amen’ van het kerk­volk kleedt de wij­de­ling zich met de litur­gische kle­ding voor een diaken: de schuin afhangende stola en een dal­ma­tiek.

De wij­de­ling knielt ver­vol­gens weer voor de bis­schop om het evan­ge­lie­boek in ont­vangst te nemen ten teken van zijn ver­kon­di­gende taak in de litur­gie en gemeen­schap. Dan volgt de vredeskus tussen de bis­schop en de gewijde diaken en ver­vol­gens begroeten alle aanwe­zige diakens hun pasgewijde broe­der als teken dat zij hem opnemen in hun kring.

Meestal is de pasgewijde diaken degene die al gelijk de diaconale assis­tentie in de vie­ring ver­zorgt. Hij maakt dus de offergaven klaar en assis­teert de bis­schop tij­dens het eucha­ris­tisch gebed.

Eric Fennis
Bis­schop­pe­lijk gedele­geerde voor litur­gie