Bisdom Haarlem-Amsterdam









Sint Adelbert van Egmond

Feest op zondag 28 juni

gepubliceerd: dinsdag, 23 juni 2026
De Adelbertakker en de bron bij de Abdij van Egmond
De Adelbertakker en de bron bij de Abdij van Egmond

Soms begint de ge­schie­de­nis van het geloof niet met grote gebouwen, beroemde namen of in­druk­wek­kende woor­den, maar met één mens die een­vou­digweg komt, blijft en liefheeft. Zo iemand was de heilige Adelbert van Egmond.

De apostel van Kennemerland

Adelbert leefde in de achtste eeuw en wordt gezien als een van de metgezellen van de heilige Wil­li­brord. Volgens de overleve­ring kwam hij uit Engeland en trok hij als mis­sio­na­ris naar deze streken, naar het gebied dat wij nu Noord-Holland noemen. Hij ves­tigde zich in Kennemerland, in de omge­ving van Egmond, en bracht daar het Evan­ge­lie onder de mensen. Niet met macht of geweld, maar met nabij­heid, gebed en trouw. Daarom wordt hij tot op vandaag “de apostel van Kennemerland” genoemd.

Een heilige uit onze eigen grond

De heilige Adelbert, patroon van Kennemerland, is geen onbekende in Egmond-Binnen. Na zijn arbeidszame leven overleed hij op 25 juni 705. Hij werd begraven aan de voet van de duinen, nabij Hallem, het dorp dat later Egmond-Binnen zou wor­den. Zijn verhaal ligt dus let­ter­lijk in onze eigen grond.

Hij leefde tussen de mensen van hier, sprak met vissers, boeren en families, kende het ruige land­schap van duinen, zee en akkers, en probeerde in dat gewone leven iets zicht­baar te maken van Christus. Hij was een pionier van het geloof in Noord-Holland, in een tijd waarin het chris­ten­dom hier nog jong en kwets­baar was.

Van graf­plaats tot bede­vaarts­oord

Na zijn dood bleef zijn her­in­ne­ring levend. Zijn graf werd een plaats van gebed. Volgens de traditie gebeurde er iets won­der­lijks toen zijn gebeente in 922 werd opgegraven en “tot de eer der altaren verheven”. Met andere woor­den: toen werd zijn hei­lig­heid plech­tig erkend.

Bij die gelegen­heid werd zijn gebeente van de duinen naar het dorp gebracht, waar graaf Dirk I een kloostertje had laten bouwen. Dit kloostertje werd het begin van een plek die nog steeds zeer bij­zon­der is in Noord-Holland: de Abdij van Egmond.

De Abdij van Egmond

Later groeide dit klooster uit tot de beroemde Sint-Adelbert­ab­dij, een bene­dic­tijnse abdij die eeuwen­lang een centrum was van geloof, gebed, cultuur en bestuur. De abdij was niet alleen een reli­gi­euze plaats, maar ook een bron van onder­wijs, boeken, kunst, land­bouw­ont­wik­ke­ling en ge­schie­de­nis. Sinds 1935 rusten de overblijfselen van Sint Adelbert onder het altaar van de abdij­kerk.

De Adelbertakker en de bron

De plaats waar Sint Adelbert begraven had gelegen, kreeg later de naam Adelbertakker. Volgens de overleve­ring ontstond daar in 922 een bron. In dat jaar werd zijn gebeente opgegraven en over­ge­bracht naar het klooster dat graaf Dirk I in Egmond-Binnen had laten bouwen. Toen men het graf opende, welde er water op uit de grafkuil. Aan dit water werd al snel een genees­krach­tige wer­king toege­schre­ven. Zo ontstond de Adel­ber­tus­put, die tot op vandaag een be­lang­rijk en geliefd punt is op de Adelbertakker.

Niet alleen gelo­vi­gen ervaren de Adelbertakker als een bij­zon­dere plek; ook mensen die de kracht en de rust van de natuur zoeken, komen er graag. De bron op deze plaats, waar vroe­ger het graf van onze heilige lag, wordt door som­mi­gen gezien als een centraal punt van leylijnen. Leylijnen wor­den wel beschouwd als energiebanen van moe­der natuur. Omdat er op deze plek meer­dere leylijnen samen­ko­men, wordt de bron door velen ervaren als een bij­zon­der krach­tige plek.

De bron, de stilte en de oude ge­schie­de­nis van deze plaats maken de Adelbertakker tot een plek waar mensen op adem kunnen komen en zich verbon­den mogen voelen met God, met de schep­ping en met de eeuwen­lange geloofsge­schie­de­nis van Noord-Holland.

Een geloof met diepe wor­tels

Sint Adelbert leert ons dat het geloof in Noord-Holland diepe wor­tels heeft. Wie naar de Abdij van Egmond en de Adelbertakker kijkt, kijkt naar een van de gees­te­lij­ke wor­tels van het geloof in onze streken. Daar werd gebe­den toen onze ste­den en dorpen nog klein waren. Daar werd het geloof bewaard toen tij­den ver­an­der­den. Daar werd de naam van Christus doorge­ge­ven van gene­ra­tie op gene­ra­tie.

En ook vandaag nodigt Sint Adelbert ons uit om, net als hij, een­vou­dig trouw te blijven aan het Evan­ge­lie, dicht bij de mensen en dicht bij God.

De ge­dach­te­nis van Sint Adelbert wordt in ons bisdom gevierd op 25 juni. Dit jaar wordt op zon­dag 28 juni opnieuw de Adelbert­bede­vaart gehou­den.

Adelbert­feest - zon­dag 28 juni

Eén van de jaar­lijkse hoogte­pun­ten op de Adelbertakker is de vie­ring van het Adelbert­feest.

Vanuit de Egmon­den, maar ook van ver daar­bui­ten, komen vereer­ders van Adelbert samen om zijn feest te vieren. Enkele hon­der­den mensen nemen jaar­lijks deel aan deze bij­zon­dere en oudste bede­vaart van Noord-Holland.Hoe het weer ook zal zijn: de vie­ring gaat altijd door. Weet dat u allen van harte welkom bent.

Voor de vroege vogels is er om 7.00 uur de zoge­noemde Vogeltjes­mis op de Adelbertakker. Dan zingen wij als het ware met de vogels mee. Abt Thijs Kete­laars is in deze vie­ring de hoofd­cele­brant.

In de vie­ring van 10.00 uur zal de schola van de monniken zingen en is er samenzang onder lei­ding van muziek­ver­eni­ging Eens­ge­zind­heid. Oud-pastoor Nico Knol is in deze vie­ring de hoofd­cele­brant.

Na afloop van de vie­ring is er een koffie­con­cert door Eens­ge­zind­heid in de tuin van de Abdij. Tevens is er dit jaar de gelegen­heid om het prach­tige boek over de ge­schie­de­nis van de Adelbertakker aan te schaffen. Zowel op de akker als in de tuin van de Abdij zal dit boek verkrijg­baar zijn.

U bent allen van harte welkom!

Pro­gram­ma Adelbert­bede­vaart­zon­dag 28 juni

7.00 uur Vogeltjes­mis op de Adelbertakker
Hoofd­cele­brant: abt Thijs Kete­laars
10.00 uur Fees­te­lij­ke vie­ring op de Adelbertakker
Met zang van de schola van de monniken
en samenzang onder lei­ding van muziek­ver­eni­ging Eens­ge­zind­heid
Hoofd­cele­brant: oud-pastoor Nico Knol
Na afloop Koffie­con­cert door muziek­ver­eni­ging Eens­ge­zind­heid in de tuin van de Abdij

Uit het leven van de heilige Adalbert door de monnik Rupert ( † ca. 1000)

Adalbert, een man Gods, dee­moe­dig van karakter en duur­zaam gehecht aan Christus.

Sint Adelbert van EgmondAdalbert had zo’n zacht­moe­dig karakter, dat zijn aan­trek­ke­lijk­heid ieder­een tot navol­ging lokte. Wat hij anderen aanraadde met zijn woor­den, liet hij eerst zien door het zelf te doen. Hij was name­lijk van mening dat hij zich­zelf schan­de­lijk zou verminken, als een daad­wer­ke­lijk voor­beeld zijn woor­den niet zou be­ge­lei­den. Vóór alles legde hij zich toe op echte deemoed, want hij zei dat deze de grond­slag vormt voor al het overige. Het lijkt overbo­dig om over de groot­heid van zijn liefde te spreken, want deze was de oor­zaak dat hij vaderland, familie en alle gerieflijk­heid van zijn geboorte­grond had verlaten.

Dikwijls vertoefde hij in een plaats die Egmond heet. In deze afzon­dering ontweek hij een tijdlang de grote toeloop van nieuws­gie­rige mensen. Daar was onder de velen, die door de aan­trek­ke­lijk­heid van zijn deug­den bekoord waren, iemand die Eggo heette. Deze kwam bij hem, werd spoe­dig met hem bevriend, en was zo bij­zon­der op zijn gezel­schap gesteld dat de man Gods vaak bij hem te gast kwam. Eggo’s stoffe­lijke zorgen waren een gelukkige vergoe­ding voor wat Adalbert hem gees­te­lijk bood. Om deze vriend­schap nog te ver­ster­ken, hield Adalbert diens zoon ten doop, en maakte hem ver­trouwd met zijn meeste hartsgeheimen.

Zo gebeurde het, dat de heilige vader op een dag tij­dens het eten, toen ze als ge­woon­lijk elkaar genoegen deden met hun gesprek, aan zijn vriend bekende, dat hij zijn vaderland en familie wilde opzoeken om ook hun iets van zijn genade te kunnen mee­de­len. Eggo echter was misnoegd, dat hij zo’n grote genegen­heid zou moeten missen. Hij begon hem onder tranen nieuws­gie­rig over zijn terug­keer te onder­vra­gen. De man Gods, bedaard en bedacht­zaam als altijd, had medelij­den met Eggo’s liefde­volle bezorgd­heid. Hij wierp de rest van een appel, die hij juist in de hand had, in het vuur en zei: ‘Als deze pitten zullen opgroeien en vrucht dragen, zult gij mij door Gods barm­har­tig­heid weer behou­den zien te­rug­ke­ren.’ Na deze woor­den ging Adalbert zorgen voor zijn over­tocht en bracht hij aan zijn geboor­teland de zegen van zijn lang verwachte komst. Gedurende zijn verblijf aldaar trok hij door woord en voor­beeld vele mensen aan tot navol­ging, omdat de genade Gods hem overal waar hij heen­ging, voorkwam, volgde en begeleidde.

Eggo, die veel waarde hechtte aan de beloften van de man Gods, zag intussen gedurig uit naar diens terug­keer. Toen ein­de­lijk de guns­tige tijd geko­men was, groeide er uit de pitten een boompje. Dit won­der was nog niet zo groot als de vreugde over de zo verlangde terug­keer van de heilige vader Adalbert.

Volgens afspraak naar Friesland terug­ge­keerd, werd hij door allen met geestdrift ont­van­gen. Deze geestdrift was des te groter, naarmate zijn hei­lig­heid wijd en zijd bekend werd, omdat God zijn deugd­zaam leven beves­tigd had door het inlossen van zijn profe­tische belofte.

Terwijl hij vooruit­ging van deugd tot deugd, voltooide hij zijn leven nog gezegen­der dan hij het be­gon­nen was. Christus, aan wie hij zo duur­zaam gehecht was, gaf hij op 25 juni zijn leven terug, en in diens aanwe­zig­heid zong hij vol blijd­schap uit: ‘Al wat wij gehoord hebben, zien wij nu zelf’ (Ps. 48 (47), 9). Wij geloven en hopen, dat hij daar onze nood indach­tig is, en dat hij des te meer onze lasten zal verlichten, naarmate hij meer Gods barm­har­tig­heid onder­vindt.




Bisdom Haarlem - Amsterdam • Postbus 1053 • 2001 BB  Haarlem • (023) 511 26 00 • info@bisdomhaarlem-amsterdam.nlDisclaimerDeze website is gerealiseerd door iMoose